vatlythpt

M

Hơn 10.000 hố đen tại tâm dải Ngân hà

Thứ Ba, 8 tháng 1, 2008
- Theo kết quả mới nhận được từ Đài quan sát tia X Chandra của NASA, một quần thể hơn 10.000 hố đen đang vây quanh hố đen siêu lớn của dải Ngân hà. Đây là mật độ tập trung hố đen cao nhất trong thiên hà của chúng ta.
Ảnh quần thể hố đen do Chandra cung cấp.
Cùng với các vì sao neutron, các hố đen tương đối nhỏ này dường như đã "di cư" vào tâm Ngân hà trong thời gian vài tỷ năm qua. Giới khoa học đã dự báo về quần thể hố đen này từ nhiều năm qua, và đây là bằng chứng tốt nhất cho thấy rằng phỏng đoán trên hoàn toàn có thực. Ngoài ra, dữ liệu đài Chandra còn giúp các nhà thiên văn học hiểu rõ hơn về quá trình tăng trưởng của hố đen siêu lớn tại trung tâm dải Ngân hà.
Phát hiện này là một phần của chương trình theo dõi khu vực xung quanh Sagittarius A* (Sgr A*), siêu hố đen tại tâm Ngân hà. Kết quả đã được Michael Muno, nhà khoa học thuộc ĐH California (Los Angeles, Mỹ), công bố ngày hôm qua tại cuộc họp của Hội Thiên văn học Mỹ tổ chức ở San Diego.
Từ hàng ngàn nguồn tia X phát hiện trong bán kính 70 năm ánh sáng của Sgr A*, Muno và cộng sự đã tìm kiếm những hố đen và sao neutron hoạt động mạnh nhất bằng cách chỉ lựa chọn những nguồn tia X sáng nhất, có dao động lớn. Các đặc điểm này giúp xác định hố đen và sao neutron trong hệ sao nhị phân, hút vật chất từ các sao đồng hành gần đấy. Trong số bảy nguồn đáp ứng được tiêu chí này, bốn nguồn nằm trong bán kính 3 năm ánh sáng của Sgr A*.
Muno cho biết: "Mặc dù khu vực quanh Sgr A* đầy sao, chúng tôi cho rằng chỉ có 20% cơ hội tìm thấy một nhị phân tia X trong bán kính 3 năm ánh sáng. Sự tập trung dày đặc của các nguồn này cho thấy rằng có rất nhiều hố đen và sao neutron tại tâm Ngân hà".
Mark Morris, đồng tác giả của công trình trên, đã dự đoán cách đây một thập kỷ rằng, quá trình va chạm động học sẽ khiến cho các hố đen sao "lắng" dần vào tâm Ngân hà. Hố đen được hình thành từ tàn tích các vụ nổ sao lớn, có khối lượng gấp 10 lần mặt trời. Khi hố đen quay quanh tâm Ngân hà với khoảng cách vài năm ánh sáng, chúng tạo lực hút lên các sao xung quanh và các sao này cũng hút lại chúng.
Kết quả là hố đen di chuyển theo kiểu xoắn ốc vào trong, còn các vì sao có khối lượng bé hơn bị đẩy ra ngoài. Với số lượng sao và hố đen ước tính tại tâm Ngân hà, có khả năng va chạm động học sẽ tạo ra một quần thể 20.000 hố đen trong bán kính 3 năm ánh sáng của Sgr A*. Hiệu ứng tương tự cũng xảy ra với sao neutron, nhưng không mạnh bằng bởi vì chúng có khối lượng bé hơn.
Khi hố đen tập trung gần Sgr A*, chúng sẽ va chạm gần với các ngôi sao thường, trong đó có một số sao thuộc hệ sao nhị phân. Lực hấp dẫn cực mạnh của hố đen có thể khiến một ngôi sao thường đẩy "đối tác" đi để "cặp" với hố đen. Quá trình này và một quá trình tương tự đối với sao neutron được cho là có khả năng tạo ra hàng trăm hệ thống hố đen và sao nhị phân.
Cứ 1 triệu năm, một hố đen và sao neutron tại tâm Ngân hà sẽ dần bị nuốt vào siêu hố đen Sgr A*. Với tốc độ này, khoảng 10.000 hố đen và sao neutron sẽ bị nuốt hết sau vài tỷ năm, làm khối lượng siêu hố đen tăng thêm khoảng 3%. Hiện nay, khối lượng Sgr A* gấp 3,7 triệu lần khối lượng mặt trời.
Theo: VietNamNet
  • https://www.tailieuthpt.tk/2008/01/hon-10000-ho-en-tai-tam-dai-ngan-ha.html
cám ơn bạn đã quan tâm và rất vui vì bài viết đã đem lại thông tin hữu ích cho bạn.